Yozgat’ta İklim Değişikliği Tesirleri: Kuraklık ve Hakikat Tarım İdaresi Muhtaçlığı

Haber: Seyfi ÇELİKKAYA

(YOZGAT) – Uzun bir müddettir yağışların düşmediği, baraj ve göletlerdeki suların bitme noktasına geldiği Yozgat‘ta kış öncesinde hava sıcaklıklarının mevsim normallerinin üzerinde seyretmesi tabiatın uyanıp, kırlarda çiçeklerin açmasına, domates fidelerinin yine eser vermesine neden oldu. Yozgat Bozok Üniversitesi i Ziraat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Tuğrul Yakupoğlu, iklim değişikliğine bağlı olarak büsbütün karla kaplı olması beklenilen şu günlerde kırlarda bitkilerin çiçek açtığını hatırlattı, “Tarımsal kuraklık açısından söylüyorum; yanlışsız idare uygulamalarını yapmamız gerekiyor. Yanlışsız sulama, hakikat ekim, yanlışsız gübreleme, hakikat hasat ön plana çıkıyor” ihtarında bulundu.

Şu günlerde ağır kar yağışının olması gerekirken, hava sıcaklıklarının mevsim normallerini üzerinde seyrettiği Yozgat’ta, tabiatta, kırlarda bitkiler çiçek açtı, ilkbahar periyodunu andıran imgeler gün yüzüne çıktı. İklim değişikliğinin faal bir biçimde yaşanıldığı Yozgat’ta ekili alanlar yeşerip, yatmaya başladı, tarım alanlarının sulamasına yönelik yapılan baraj ve göletlerin büyük çoğunluğunda su yok denecek noktaya geldi. Yozgat Valiliği, “Dünya üzerinde pak su kaynakları giderek azalıyor. Suya vefa göstermek, su tüketimimizi şuurlu hale getirmekle mümkün. Küçük adımlarla büyük farklar yaratabiliriz. Siz de suya vefa gösterin, israf etmeyin” paylaşımında bulundu.

“ Artık bir hidrolojik kuraklıktan bahsedebiliriz”

Yozgat Bozok Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Tuğrul Yakupoğlu, kâfi yağmur yağışlarının olmaması nedeniyle artık hidrolojik kuraklıktan bahsetmenin mümkün olduğunu söyledi. Yakupoğlu, “Kuraklığın artık malum olduğu iklim değişikliği ile birlikte gerçek. Biz kuraklığı 4’e ayırıyoruz; meteorolojik kuraklık, hidrolojik kuraklık, ziraî kuraklık ve sosyoekonomik kuraklık biçiminde. Meteorolojik kuraklıkla bir arada yani yağışların düşmemesi ile bir arada, daha doğrusu yağışın yağmur formunda düşmemesi ile birlikte artık bir hidrolojik kuraklıktan bahsedebiliriz” diye konuştu.

“Barajlar, meyyit hacimlerinden bile su harcamaya başlamış durumda”

Prof. Dr. Yakupoğlu, çok ünlü azmaklarda bile su düzeyinin 15 santimetreye kadar gerilediğını hatırlatarak, şunları söyledi:

“Barajlardaki doluluk oranlarının artık eksilerde olduğunu görüyoruz. Barajlar, meyyit hacimlerinden bile su harcamaya başlamış durumda. Kullanılabilir suyun büyük kısmının tarımda kullanılan Türkiye için bilhassa de kuru tarım sistemlerinin uygulandığı Yozgat üzere vilayetler için büyük bir sorun biçiminde karşımıza çıkıyor. Burada iklim değişikliği ile birlikte, geciken yağışlarla birlikte, havaların sıcak gitmesi ile birlikte, ekimin geçtiğini, ekim vaktinin çok geçtiğini söyleyebiliriz. Ekimi geciktirmek, aşikâr yörelerde Ergene ovası üzere, Marmara Bölgesi üzere veya da Ege’nin muhakkak ovaları üzere yerlerde tahminen orta uzun vadede bir tahlil üzere görünse bile toprağın uygun nemde olduğu tavında ekilmesi gerektiğinden bilhassa kuru tarımın yapıldığı Yozgat üzere bölgelerde bir sorun olarak karşımıza çıkma ihtimali büyük. Bu rekolteye de olumsuz yansıyacaktır izlenimi şimdilik veriyor.”

“Doğru idare uygulamalarını yapmamız gerekiyor”

Yakupoğlu, “Ne yapmak gerekir?” sorusuna ise, “Kırların bile çiçeklendiği şu dönemde, büsbütün karla kaplı olmasını beklerken kırlar bile çiçeklenmişken şu bölümde biz kuraklığa karşı ne yapmamız gerekir? Burada hakikat idare uygulamalarını ziraat açısından ziraî kuraklık açısından söylüyorum; yanlışsız idare uygulamalarını yapmamız gerekiyor. Gerçek sulama, gerçek ekim, gerçek gübreleme, gerçek hasat ön plana çıkıyor” cevabını verdi.