EÜ Etnografya Müzesinde Anadolu Masalları anlatıldı

Ege Üniversitesi (EÜ) Etnografya Müzesi bünyesinde düzenlenen Müze Söyleşileri kapsamında  “Anadolu’nun Masalları” başlıklı aktiflik sanatseverlerle buluştu. Müellif Semra Yeşil’in Zümrüdüanka kuşu masalını anlattığı söyleşide; Yağmur Öztürk dans gösterisiyle, Büşra Gümüş yan flütüyle, Furkan Yıldırım ise akordeon performansıyla sahne aldı. Etnografya Müzesi Müdürü Doç. Dr. Dilek Maktal Canko’nun da iştirak gösterdiği aktiflik, sanatseverler tarafından ağır ilgi gördü.

Söyleşinin açılışında Muharrir Semra Yeşil, Etnografya Müzesi ve Ege Üniversitesi Rektörlüğüne dayanaklarından ötürü teşekkür etti. Yeşil, “İnsanoğlu binlerce, hatta on binlerce yıl boyunca tabiat kurallarıyla ve kendisinden çok daha güçlü canlılarla gayret etmiş; kazandığı tecrübelere çok şey borçlanmıştır. Bu sürecin sonucunda insanın his, niyet ve davranışlarını şekillendiren yetiler gelişmiştir. O devirde şimdi yazılı edebiyat olmadığı için beşerler, evrimsel tecrübelerini birbirlerine sözel olarak aktarmışlardır. Hasebiyle bilgiyi büyütüp yaymanın tek yolu onu akılda tutmak olmuştur. Pekala, akılda tutulanlar nasıl aktarılacaktı? Elbette rivayetler, efsaneler, kıssalar ve mitler yoluyla. İşte tüm bunları kapsayan ve kimin tarafından söylendiği belirli olmadığı için ‘anonim’ olarak nitelendirdiğimiz kelamlı edebiyat bu türlü doğmuştur. Bu anlatıların içinde en kritiksi masallardır; çünkü dünya üzerinde masalı olmayan hiçbir toplum yoktur. Masallarda somut yer ve gerçeklik aranmaz; büsbütün hayal eseri yerlere ve karakterlere inanılır. Öğretici bir nitelik taşıyan masallar, bir nevi nasihat, kıssa ve pay kaynağı olarak değerlendirilebilir” dedi.

“Masal dinleyici ve anlatıcı ortasındaki bir iletişimdir”

Masalın tarifini yapan Yeşil, “Masal, birinci bakışta tek taraflı bir kıssa anlatımı üzere görünse de özünde anlatan ile dinleyen ortasında kurulan bir temas, bir irtibattır. Anlatıcı masalı aktarırken sesiyle, hareketleriyle, mimikleriyle ve hatta bazen doğaçlama canlandırmalarla öyküye hayat verir. Dinleyici ise sessiz görünmesine karşın anlatılanı dikkatle takip eder; üzülerek, şaşırarak ya da gülerek reaksiyonunu ortaya koyar. Bazen ‘Sonra ne olmuş?’ üzere merak dolu bir soruyla, bazen de ‘Vay canına!’ üzere bir coşkuyla ortaya girer. Böylelikle masal anlatımı, interaktif bir sohbet havasına bürünür. Masal, anlatıldığı ve yazıldığı coğrafyanın özelliklerini bünyesinde barındırır. Örneğin, Anadolu’da anlatılan masallarda hiçbir vakit bir penguenle karşılaşmazsınız; çünkü penguen bu coğrafyada yaşayan bir hayvan değildir. Anadolu masallarında, daha çok bu topraklara mahsus hayvanlardan kelam edilir. Şayet masal deniz kenarında anlatılıyorsa deniz canlılarından, dağlık yörelerde anlatılıyorsa o bölgeye has iklimden ve hayvanlardan izler taşır” diye konuştu.

“Ölümsüzlüğün değil dönüşümün simgesi”

Zümrüdüanka kuşunun özelliklerinden bahseden Yeşil, “Binlerce yıldır süregelen efsanesiyle aslında insanoğluna hayattaki en büyük derslerden birini, yani tekrar doğuşu anlatmaktadır. Yalnızca bir masal kahramanı olmanın ötesinde, bilgeliğin ve umudun sembolü olan bu varlık, kendi küllerinden doğarak bizlere her sonun aslında taze bir başlangıç olduğunu fısıldar. Şahsî gelişim seyahatinde kritik bir yere sahip olan bu anlatı, bireyin eski alışkanlıklarından ve endişelerinden vazgeçip daha güçlü bir benliğe dönüşme sürecini temsil eder; bu istikametiyle Zümrüdüanka, değişimin kaçınılmazlığını kabullenmemiz ve her zorlukta yeni bir umut ışığı bulmamız gerektiğini hatırlatan sessiz bir rehberdir” dedi.

Etkinliğin sonunda Tiyatrocu Aylin Koç tarafından iştirakçilere “Teşekkür Belgesi” takdim edildi.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı