Tarım Bakanlığı Gıda Denetim Sistemi: Vatandaş Sıhhatini Nasıl Koruyor?

Gıda kontrolü “Tarladan Sofraya Besin Güvenilirliği Prensibi” ile sürat kesmeden devam ediyor!

Büyümenin ve gelişmenin özcesi hayatın sürdürülmesi için sağlıklı beslenmeye gereksinim vardır. Besin öğelerinin kâfi ve istikrarlı ölçülerde tüketilmesi ile sağlıklı beslenme sağlanabilir. Besin öğelerinin eksik alınması durumunda sıhhatin bozulduğu bilinmektedir.

Dengeli ve kâfi ölçüde sağlıklı, sağlam besinin insanlara ve öteki canlılara ulaştırılması, bu hususta sürekliliğin sağlanması için bütün dünyada olduğu üzere ülkemizde de “Gıda Sistemi” oluşturulmuştur.

“Tarladan Sofraya Besin Güvenilirliği Prensibi” ile besin arz-talep zincirinin her etabını içeren ve sağlam gıdayı sağlamayı amaçlayan besin sistemimizin, yasal taban oluşturulmuş ve uzun yılların bakiyesi olarak geliştirilmiştir.

Ana omurgası “gıda güvenilirliği” olan Gıda Sistemimizin kurucusu ve uygulayıcısı Tarım ve Orman Bakanlığı, Gıda Kontrol Genel Müdürlüğüdür. Uygulamaların ve takibin sonucu şeffaf bir formda kamuoyu ile paylaşılmaktadır.

Gıda güvenliğimizde yeni ve faal kararların değeri büyük!

Gıda güvenilirliğinin sağlanması ve tüketici sıhhatinin korunması amacıyla 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sıhhati, Gıda ve Yem Kanunu, besinin birinci kademesi olan tohum alanında 5553 sayılı tohumculuk kanunu ile bunlara bağlı mevzuatlar besin sisteminin mihenk taşlarını oluşturmaktadır. Bu mevzuat kapsamında besin ile ilgili alanlarda her gün binlerce kontrol ve uygulama yapılmaktadır.

Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda Kontrol Genel Müdürlüğü merkezli kontrol ve uygulamalar, vatandaşların emniyetli besine ulaşması için titizlikle yürütülürken besinle uğraşan işletmelerin daha sağlıklı ve kaliteli eser ortaya çıkarmaları konusunda muhakkak bir disiplini de sağlamaktadır.

Gıda işletmelerine, her yıl yaklaşık 1,5 milyon yurt içi resmi denetim yapılmaktadır. Resmi denetimler kapsamında, Gıda Kontrol Genel Müdürlüğüne bağlı Akreditasyon Dokümanına sahip Kamu Besin Denetim Laboratuvarında muayene ve tahlile tabi tutulan numunelerde uygunsuzluk tespit edildiği takdirde, bu eserler ve bu eserleri üreten, satan işletmeler hakkında 5996 sayılı Kanun çerçevesinde; idari para cezası, eserlerin piyasadan toplatılması, işletmelerin kamuoyuna duyurulması üzere idari yaptırımlar uygulanmaktadır.

Tarladan sofraya besin arz zincirinin her kademesinde, vatandaşların yanıltılmaması ve sağlam besine erişimi için profesyonel bir takımla yürütülen çalışmaların yanında eğitim, tanıtım, besin konusunda tüketici şuuru oluşturulması faaliyetlerinin de sürdürülüyor olması toplumsal memnuniyeti güçlendirmektedir.
Besin güvenilirliğinin sağlanması, tüketici sıhhatinin ve menfaatlerinin korunması için yapılan çalışmalar Tarım ve Orman Bakanlığının güldüren yüzü!

Gıda güvenilirliği için en kıymetli ögelerden biri olan hijyeninin sağlanmasına yönelik yürütülen kontrol ve denetimler ile ithalat ve ihracatta yapılan denetimlerin tüm basamakları işletmelerin onay/kayıtları ile kuşku, şikayet, izleme, izlenebilirlik, nezaret ve kontrol üzere farklı hizmet ve tekniklerle sürdürülmektedir.

Önceden haber verilmeksizin risk temeline nazaran gerçekleştirilen, kuşku, şikayet, ihbar, TİMER, CİMER ve Alo 174 Besin Çizgisi kapsamında şikayet edilen eser ve firmalara yönelik olarak yapılan kontroller; bu alanda Tarım ve Orman Bakanlığının öteki ünitelerin birçoklarına nazaran büyük aralık kat ettiğini göstermektedir. Darısı öteki ünitelerin başına!

Gıda satın alırken vatandaşlarında üzerine düşeni yapması sağlam besin ve sağlıklı beslenme açısından önemlidir

Besin güvenilirliğine yönelik çalışmaların yürütülmesi sırasında sivil toplum kuruluşları, ilgili kurumlar ve dalla iş birliğinin geliştirilmesi, sağlam gıdayı tercih etme ve tüketme şuurunun toplumun tüm kesitleri tarafından benimsenmesi büyük kıymet arz etmektedir.

Ramazan yaklaşırken artan kontrol ve denetimlerin tek başına kâfi olması sivil toplum kuruluşlarının ve vatandaşın takviyesiyle mümkündür. Bu bağlamda sık sık vurgulanan;

– Tüketici öncelikle sağlıklı beslenme şuurunu göz önünde bulundurarak “güvenilir gıda” arayışı ile alışverişe çıkmalıdır.
– Açıkta satılan, etiketsiz, ruhsatsız eserlere ilgi etmemelidir.
– Emniyetli satış yerlerini ve emniyetli firmaları tercih etmelidir.
– Son tüketim tarihi yahut tavsiye edilen tüketim tarihinin bulunup bulunmadığını denetim edilmelidir.
– Etiket bilgileri dikkatlice okunması, kolay bozulabilen ve kısa müddette tüketilmesi gereken eserlerde son tüketim tarihi kesinlikle denetim edilmelidir.
– Etiket üzerindeki muhafaza koşulları ile ilgili uyarılara dikkat edilmelidir.
– Ambalajı bozulmuş, şişmiş, yırtılmış besinler alınmamalıdır.
– Tespit edilen aksiliklerle ilgili olarak Alo 174 Besin Çizgisi’ne yahut Bakanlığın İl/İlçe Müdürlüklerine başvurulmalıdır.
– Besin alırken fiyat düşüklüğüne aldanılmaması üzere mevzular vatandaş sıhhati ve kontrolü olarak kıymet arz etmektedir.

Bütün bunların yanında üretici firmaların etiketleri çıplak gözle okunamayacak kadar küçük yazmalarının önüne hala geçilememiş olması vatandaşın takibini zorlaştırmaktadır. Etiketteki bu uygulamanın, ilgili bakanlığın gözünden kaçmaması vatandaşın en büyük dileklerinden biridir.

A.Kadir KİRAZ