Emlak alırken ‘net metrekare’ oyununa dikkat
Son periyotlarda emlak piyasasıyla ilgili en çok lisana getirilen şikayetlerden biri de ilanlarda belirtilen net metrekare ölçüleri ile resmi doküman ortasında büyük farklar olması. Uzmanlar, tüketicilerin berbat bir sürprizle karşılaşmaması için son ana kadar fiyat ödememesi ve emlakla ilgili bilgileri resmi kanallardan doğrulaması konusunda uyarıyor.
Emlak piyasasında bugüne kadar farklı fotoğrafların kullanılması, cephe ya da bulunulan kat üzere özelliklerin yanlış belirtilmesi, yüksek aidatın taammüden saklanması üzere durumlarla sıkça karşılaşıyorduk. Ortadan geçen süreçte yetkili kurumların attığı adımlarla bu çeşit berbat niyetli ilanlar ve alıcıya taammüden palavra söyleme durumları giderek azaldı.
Fakat son periyotlarda bilhassa toplumsal medyada bir mevzuda emsal şikayetler giderek artmaya başladı. Argümanlara nazaran mağduriyete neden olan süreç şöyle işliyor.
Müşteri kendi istediği özelliklere sahip bir emlak buluyor. Bu noktada satın alınmak istenen taşınmaz mesken ise bilhassa net metrekare karar kademesinde değerli bir yer tutuyor. Bilindiği üzere net metrekare; duvarların iç kısmında kalan, kullanabileceğiniz toplam alanı tabir ediyor.
İlandaki metrekarenin kendisi için kâfi olduğuna inanan alıcı süreci ilerletmek için emlakçıyla bağlantıya geçiyor. Yapılan görüşmelerde orta yol bulunursa iş daha da ciddileşiyor ve resmi süreç başlıyor.
Bu üzere durumlarda emlakçıların çoğunluğu ‘kaparo’ talep ediyor. İlandaki fotoğraflar ve bilgilerin gerçek olduğunu düşünen kişi bu parayı gönderiyor. Daha sonra taşınmazı gidip şahsen görse de alıcıların büyük bir kısmı kelam konusu yeri hassas bir halde ölçmüyor. Bu noktada ilanda yazılan sayılara itimat hala ön planda oluyor.
Tapudaki net metrekare ile ilandaki ortasında fark olabiliyor
Lakin satış süreci ciddileşip denkleme tapu ve öbür resmi dokümanlar girince işin rengi değişiyor. Zira resmi dokümanlarda yer alan net metrekare ile emlakçının ilanda belirttiği metrekare ortasında önemli bir fark olduğu görülüyor. Haliyle alıcı kişi aslında metrekare bazında çok daha yüksek bir fiyata o taşınmaza sahip olacağını anlıyor.
Daha net bir sözle; alıcı bir anda aslında oturacağı yerin merdiven boşluğuna, asansör şaftına ya da otopark hissesine önemli para ödemiş oluyor. Ya da bir öteki deyişle birebir konutu daha değerliye alıyor.
Emlakta şeffaflık ve gerçeklik için atılan birtakım adımlar
Elbette bazen gözden kaçan kimi vakit da arka niyetle yapılan yanlışları emlak bölümünün tamamına mal etmek gerçek değil. Esasen hem bölüm yetkilileri hem de kamu tarafı herkesin mutlu olacağı bir süreç için ağır mesai harcıyor.
Bu kapsamda Türkiye’de son devirlerde emlak piyasasıyla ilgili çok sayıda yeni düzenleme hayata geçirildi. Bunlardan biri de EİDS olarak bilinen Elektronik İlan Doğrulama Sistemi.
Sistem sayesinde ilanları yalnızca mülk sahibi yahut ona yetki veren yetkili bireyler verebiliyor. Satılık ve kiralık ilanlar e-Devlet üzerinden doğrulama gerektiriyor. Yetkisiz yahut düzmece ilanların yayınlanması zorlaştırılıyor.
Sistemin genel hedefi, geçersiz ilanları, aldatıcı fiyatları ve gayrimenkul bilgilerindeki tutarsızlıkları engellemek. Doğrulama yaptıktan sonra ilanlara “EİDS doğrulaması yapıldı” üzere ibareler geliyor.
Tüm bunlara karşın uzmanlar, bilhassa de taşınmazın hakikaten net kaç metrekare olduğu üzere cebinizden çıkacak parayı direkt ilgilendiren durumlar için mevcut tüm bilgi kanallarının gerçek formda kullanılmasının sın derece kıymetli olduğunun altını çiziyor.
Bu üzere durumlar için Tapu Kayıt Bilgi Sistemi başta olmak üzere çok farklı seçenekler üzerinden kelam konusu taşınmazla ilgili en hakikat bilgilere kolay kolay erişilebiliyor.