Global piyasalarda barış iyimserliği risk iştahını artırdı

Orta Doğu’da peş peşe yaşanan gelişmelerin istikamet değiştirmesi, piyasalarda keskin dalgalanmaların sürmesine neden oluyor.

ABD Başkanı Donald Trump’ın, Hürmüz Boğazı’nda mahsur kalan gemilerin geçişine yönelik yardım teşebbüsü olarak nitelendirilen Özgürlük Projesi’nin kısa müddetliğine durdurulmasına yönelik kararının akabinde İran ile sonuncu bir mutabakata varılması istikametinde büyük ilerleme kaydedildiğini bildirmesi, piyasalarda risk iştahını canlandırdı.

Güçlü gelen şirket bilançoları da teknoloji paylarıyla desteklenen piyasalara ek bir ivme kazandırdı.

Analistler, yapay zeka ve yüksek performanslı bilişim alanlarında artan yarı iletken kullanımının uzun periyotlu büyümenin itici gücü olarak değerlendirdiğini belirterek, Orta Doğu’da tansiyonların azalabileceğine yönelik en ufak bir işaretin dahi piyasalarda üst taraflı hareketleri desteklediğini kaydetti.

Söz konusu gelişmeler varlık fiyatlarında bariz hareketleri beraberinde getirdi. Savaşın zincirleme tesirleriyle varlık fiyatları dalgalanmaya devam ederken, tahvil piyasalarındaki satış baskısı azaldı. Dün, yüzde 4,4624’e çıkarak Temmuz 2025’ten bu yana en yüksek düzeyini test eden ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi, bugün yüzde 4,42’de dengelendi.

Jeopolitik risklerin azalabileceğine dair artan umutlarla petrol fiyatları bir ölçü geri çekilirken, savaş müddetince “güvenli liman” olarak öne çıkan dolar, öteki para üniteleri karşısında görece zayıfladı.

Dün Brent petrol yüzde 2,9 düşüşle varil başına 109 dolara inmesini takiben yeni süreç gününde de gerilemesini sürdürüyor. Brent petrolün varili yüzde 2,2 azalışla 106,5 dolara çekildi. Dolar endeksi de dünü yüzde 0,1 paha kaybıyla 98,3’te tamamlarken, yeni günde de yüzde 0,1 azalışla 98,2’de seyrediyor.

Bölgedeki yüksek tansiyonun enflasyon ve büyüme üzerindeki mümkün tesirlerine yönelik kaygıların bir nebze azalmasıyla merkez bankalarının muhtemel “şahin” adımlarına yönelik varsayımlar güç kaybetti.

Ekonomik aktivitenin yine sürat kazanabileceği ve merkez bankalarının daha “güvercin” bir siyaset izleyebileceği beklentileriyle altının ons fiyatı yükselişe geçti. Altının onsu dün yüzde 0,8 artışla 4 bin 557 dolara çıktı. Ons altın yeni günde de yüzde 2’ye yakın değerlenmeyle 4 bin 646 dolarda süreç görüyor.

Makroekonomik bilgi tarafında, ABD’nin dış ticaret açığı, martta aylık yüzde 4,4 artışla 60,3 milyar dolara yükselmesine rağmen piyasa beklentisinin altında kaldı.

Ülkede JOLTS açık iş sayısı, martta 56 bin azalışla 6 milyon 866 bine inmesine rağmen piyasa beklentilerini aştı. ABD’de Tedarik İdare Enstitüsü (ISM) hizmet kesimi Satın Alma Yöneticileri Endeksi (PMI), nisanda 53,6 bedeline gerileyerek beklentilerin biraz altında gerçekleşti.

Söz konusu gelişmelerle S&P 500 endeksi yüzde 0,81, Nasdaq endeksi yüzde 1,03 yükseldi ve iki endeks kapanış rekorlarını tazeledi. Dow Jones endeksi de yüzde 0,73 arttı. ABD’de endeks vadeli kontratlar güne olumlu başladı.

Avrupa borsaları İngiltere hariç yükseldi

Avrupa borsaları dün İngiltere hariç alıcılı bir seyir izlerken, bugün Orta Doğu’daki gelişmeler ve Avro Bölgesinde açıklanacak üretici enflasyonu bilgileri yakından takip edilecek.

Öte yandan Avrupa Birliği (AB) Kurulu Lideri Ursula von der Leyen, ABD’nin Birlik menşeli araba ve kamyonlara yönelik gümrük vergilerini yüzde 25’e çıkarma tehdidine karşı tarafların muahedeyi uygulaması gerektiğini fakat her türlü senaryoya hazır olduklarını söyledi.

Ayrıca AB ve Japonya yapay zeka, data idaresi, kuantum teknolojisi, yarı iletkenler ve dijital altyapı üzere alanlarda işbirliğini geliştirme konusunda anlaştı.

İngiltere’de yarın gerçekleşecek mahallî seçimlerin ülkede siyasi belirsizliğe yol açmasından ötürü tahvil faizlerinde satış baskısı öne çıkıyor. İngiltere’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 5,1’e çıkarak 23 Mart’tan itibaren en yüksek düzeyini gördü. İngiltere Başbakanı Keir Starmer’in Personel Partisinin lokal seçimlerden oy kaybı yaşayabileceği bedellendiriliyor.

Bu gelişmelerle, Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 1,71, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 1,08 ve İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi ise yüzde 2,27 yükselirken, İngiltere’de FTSE 100 endeksi ise yüzde 1,4 düştü. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne olumlu başladı.

Asya’da teknoloji rallisi yaşanıyor

Asya borsalarında ise Çin ve Güney Kore’de piyasalar tatil sonrası yine sürece açılırken, Japonya’da piyasalar bugün de kapalı kalacak. Orta Doğu’daki tansiyonların azalabileceğine yönelik iyimserlikler ve güçlü gelen şirket bilançolarıyla bölgede teknoloji öncülüğünde yükselişler göze çarpıyor.

Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 7’ye yakın artışla rekor düzeylere ulaşırken, Samsung Electronics’in payları yüzde 15’in üzerinde pahalanarak Asya bölgesinde piyasa bedeli 1 trilyon doları aşan ikinci şirket oldu.

Öte yandan bölgede bugün açıklanan bilgilere nazaran Çin’de nisan ayına ait RatingDog hizmet kesimi PMI 52,6, bileşik PMI 53,1 olarak gerçekleşti. Kelam konusu bilgiler, ülkede ekonomik aktivitenin hızlandığına işaret etti.

Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 6,6, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 0,7 ve Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 1,3 arttı.

BIST 100 endeksi alıcılı seyretti

Dün alış yüklü bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,88 kıymet kazanarak 14.495,77 puandan tamamladı.

Borsa İstanbul Vadeli Süreç ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı haziran vadeli kontrat ise dün akşam seansında olağan seans kapanışına nazaran yüzde 0,11 yükseldi.

Dolar/TL dünü 45,2260’tan tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında evvelki kapanışın çabucak üzerinde 45,2270’ten süreç görüyor.

Analistler, bugün yurt içinde data gündeminin sakin olduğunu, yurt dışında ise ABD’de ADP özel kesim istihdamı, Avro Bölgesi’nde Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) ile hizmet bölümü ve bileşik PMI, datalarının takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.600 ve 14.700 puanın direnç, 14.400 ve 14.300 düzeylerinin dayanak pozisyonunda olduğunu kaydetti.