Trump-Şi tepesinde kritik pazarlık! Washington-Pekin sınırında “Hasar kontrolü”
Trump Çin ziyaretini tamamladı. Trump ile Şi görüşmesinde ticaret, Tayvan krizi, az toprak elementleri ve Hürmüz’deki güç güvenliği başlıkları öne çıktı. Pekala Trump’ın Çin ziyareti ilgilerde yeni başlangıç mı, hasar denetimi mü?
Amerika Birleşik Devletleri (ABD) Başkanı Donald Trump’ın Çin Halk Cumhuriyeti’ne gerçekleştirdiği resmi devlet ziyareti tamamlandı. Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile tekrar bir ortaya gelen Trump’ın temaslarında, ekonomik iş birliği ve bölgesel güvenlik krizleri ön plana çıkıyor.
İki gün süren ziyarette tarafların, diplomatik protokollerin ötesinde daha çok özel bahislere ve somut ticaret mutabakatlarına odaklandı. Görüşmelerin akabinde her iki ülkenin, üzerinde mutabık kalınan mevzuları içeren ortak bir yazılı bildiri yayınlaması öngörülüyor.
Özellikle ABD’li teknoloji devlerinin çip ve yarı iletken üretimi için hayati ehemmiyet taşıyan “rafine edilmiş az toprak elementleri” konusunda Çin tarafının atacağı adımlar, Washington idaresi tarafından yakından takip ediliyor. Analistler, bu başlığın ticaret savaşları gölgesindeki görüşmelerin en kritik pazarlık hususlarından biri olduğunu vurguluyor.
TAYVAN KONUSUNDA “ÇATIŞMA” UYARISI
Zirvenin en gergin başlığını ise Tayvan problemi oluşturuyor. Edinilen bilgilere nazaran Çin idaresi, Tayvan sürecinin hassasiyetle yönetilmemesi durumunda iki dev iktisat ortasında bir “çatışma” yaşanabileceği istikametinde Washington’a net bir ikazda bulundu. ABD tarafında ise bu ihtarın yankıları sürerken, Tayvan’a yönelik silah dayanağı üzere hassas ayrıntıların görüşmelerin ilerleyen saatlerinde ele alınması bekleniyor.
ENERJİ GÜVENLİĞİ VE HÜRMÜZ BOĞAZI DENKLEMİ
Küresel güç arzı açısından kritik değere sahip Hürmüz Boğazı’ndaki blokajın kaldırılması da tepenin bir başka değerli gündem unsuru. ABD idaresi, Çin’in güç gereksinimini münasebet göstererek İran üzerinde baskı kurmasını umuyor. Lakin Washington’daki genel kanaat, Çin’in elindeki “nadir toprak elementleri” kartını masaya sürerek Hürmüz Boğazı sorununu bir pazarlık ögesi olarak kullanacağı tarafında.
İLİŞKİLERDE “YENİ BAŞLANGIÇ” MI, “HASAR KONTROLÜ” MÜ?
Ziyareti kıymetlendiren uzmanlar, bu görüşmelerin iki ülke ortasındaki alakalarda “yeni bir sayfa” açmaktan çok, mevcut gerginliğin daha da tırmanmasını önlemeye yönelik stratejik bir “hasar kontrolü” adımı olduğunu söz ediyor.
Görüşmelerde kimi kritik bahislerde ucu açık açıklamaların gelmesi ve net bir yol haritası belirlenememesi, bölgesel belirsizliklerin bir mühlet daha devam edeceği formunda yorumlanıyor. Tepenin sonunda yayınlanacak yazılı bildiriyle, ticaret ve iktisat alanındaki somut kazanımların netleşmesi bekleniyor.