Antarktika’da yıldız tozu bulundu

Güneş sistemimiz, on binlerce yıldır uzayda “Yerel Yıldızlararası Bulut” olarak isimlendirilen devasa bir gaz, toz ve plazma kümesinin içinde ilerliyor. Yapılan son araştırmalar, bu bulutun içinde sürüklenen ve güneş sisteminin hami kalkanını aşarak Dünya’ya kadar ulaşan kozmik tozların, Antarktika buzullarında korunduğunu ortaya koydu.

• Bilim insanları, bu tozların kaynağını belirlemek emeliyle Antarktika’dan 40 bin ila 80 bin yıl öncesine ilişkin 300 kilogramdan fazla buz örneğini inceledi.
• Eritilen ve özel kimyasal süreçlerden geçirilen buz örnekleri, parçacıkları hızlandırarak izotopları birbirinden ayıran gelişmiş bir kütle spektrometrisi tekniğiyle tahlil edildi.
• Analizler sonucunda, yalnızca devasa yıldız patlamalarında yani süpernovalarda ortaya çıkan “demir-60” izotopunun izlerine rastlandı.

Araştırma takımı, geçmiş yıllarda taze kar örneklerinde buldukları demir-60 ölçüsünü, bu antik buz örnekleriyle kıyasladığında şaşırtan bir sonuçla karşılaştı. Eski periyotlara ilişkin buzda çok daha az izotop bulunması, 40 bin ila 80 bin yıl öncesinde Dünya’ya ulaşan yıldızlararası toz ölçüsünün günümüze kıyasla çok daha düşük olduğunu gösterdi.

Astrofiziksel vakit ölçeğine nazaran epeyce kısa sayılabilecek bu değişim, bilim insanlarını milyonlarca yıl evvelki büyük patlamalar yerine, daha yakın ve lokal bir kaynağı aramaya yöneltti. Araştırmacılar, bu durumun güneş sistemini çevreleyen kozmik bulutun direkt bir yıldız patlamasıyla kontaklı olduğunu kanıtladığını belirtiyor.

Yaklaşık 124 bin yıldır bu bulutun içinde seyahat eden ve birkaç bin yıl sonra bu bölgeden çıkacak olan güneş sistemimizin geçmişini anlamak için uzmanlar, artık sistemin bu buluta girmesinden evvelki periyoda ilişkin daha eski buz katmanlarını incelemeyi hedefliyor.