Yeraltı kaynakları için Türkiye’ye açık çek: ‘Bize haritada yerini gösterin’

Somali Petrol ve Maden Kaynakları Bakanı Dahir Shire Mohamed, Türkiye’nin Somali açıklarında petrol ve doğal gaz kaynaklarına yönelik gerçekleştirdiği sondaj çalışmalarından yıl sonuna yanlışsız olumlu sonuçlar elde edeceklerinden emin olduklarını açıkladı. Madencilik alanında ise yeni mutabakatlar hedeflediklerini söyleyen Bakan Mohamed, ‘Elimizde tüm geçmiş bilgiler mevcut ve Türkiye, bu alandaki uzmanlığıyla bu bilgileri inceleyerek maden kaynaklarımızın havadan haritalamasını nasıl gerçekleştirebileceğimizi belirleyebilir.’ dedi.

Mohamed, AA muhabirinin, Somali ile Türkiye ortasındaki güç işbirliğine ait sorularını cevapladı.

İki ülkenin hidrokarbon alanındaki işbirliğinde ikinci basamağa geçildiğini aktaran Mohamed, “Şu basamakta sondaj yapıyoruz. Sismik data toplama çalışmalarını tamamladık. Bunlar tahlil edildi ve yorumlandı. Şu anda açık denizde, deniz tabanında birinci kuyuya yönelik sondaj çalışmalarını yürütüyoruz.” dedi.

Mohamed, bu gelişmelerin değerine dikkati çekerek, “Bu çok değerli, zira en üst seviye liderliğin, Somali Cumhurbaşkanı’nın Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile mutabık kaldığını ve bu sürece bağlılığını göstermektedir. Yıl sonuna yanlışsız olumlu sonuçlar elde edeceğimizden epey eminiz.” değerlendirmesinde bulundu.

Sondaj çalışmalarından beklentilere ait soru üzerine Mohamed, “Başlayan sondajın tamamlanmasını ve sonuçların teknik takım tarafından açıklanmasını bekliyoruz. Düzgün haberler bekliyoruz. Şu an için bunun ne kadar petrol ya da doğal gaz olduğunu söyleyemeyiz, lakin olumlu sonuç bekliyoruz.” karşılığını verdi.

Mohamed, iki ülke ortasındaki güç işbirliğinin Somali iktisadına katkısına ait de “Katkı çok açık olacak. Keşif yaptığımızda ve petrol bulduğumuzda, bu ekonomik kalkınmanın bir modülü olacak, istihdam yaratılacak, işsizlik sorunu olmayacak. Böylelikle Somali’de bir tıp ekonomik büyüme olacak.” tabirlerini kullandı.

Bu iştirakin Somalililere sağlayacağı kazanımlara da değinen Mohamed, “Bilgi transferi zati yapılıyor. Mutabakat zaptının bir modülü olarak mahallî uzmanlığın iş başında eğitim yoluyla yetiştirilmesi gerekiyor. Günün sonunda, şu anda uzmanlar tarafından yapılan işi Somalililerin yapabilir hale gelmesi gerekiyor.” diye konuştu.

“TÜRKİYE, SOMALİ’NİN YARDIMA EN ÇOK GEREKSİNİM DUYDUĞU DEVİRDE GELDİ”

Mohamed, Türkiye ile Somali ortasındaki “kardeşlik bağına” vurgu yaparak, şunları kaydetti:

“Türkiye kardeş ülke. Türkiye, Somali’nin yardıma en çok muhtaçlık duyduğu vakitte, 2011’de, Somali’de yaşanan insani kriz devrinde geldi. O günden bugüne Türkiye Somali’yi hiç terk etmedi, daima orada oldu. Askeriden güvenliğe, askeri eğitime kadar tüm alanlarda işbirliği yaptı ve artık de hidrokarbon alanında yapılıyor. Ayrıyeten Somali’nin topraklarında kritik minerallerin ve başka değerli minerallerin yataklarına sahip olması nedeniyle madencilik alanında da birtakım muahedeler yapmayı bekliyoruz. Somali ile Türkiye ortasında onları birbirine bağlayan kardeşçe bir bağlılık var. Bu nedenle Türkiye’nin Somali’nin kardeş bir ülkeden dayanağa gereksinim duyduğu bir vakitte geldiğini düşünüyoruz.”

Türkiye ile Somali ortasında imzalanan hükümetler ortası mutabakata dikkati çeken Mohamed, Türkiye’nin Afrika Boynuzu’nda bulunma, Somali tarafından ağırlanma ve ülkede faaliyet yürütme ve yatırım yapma imkanına sahip olduğunu ve bunun hükümetler ortası bir bağ olduğunu lisana getirdi.

Mohamed, kelam konusu güç işbirliğinin bölgesel katkısına da değinerek, “Bu, güç güvenliğine katkı sağlayabilir. Zira dünyadaki güç krizine baktığınızda, hiçbir ülkenin güç güvenliğini tek başına sağlayamayacağı çok açık. Yani birbiriyle ilişkili, ülkeler ortası bir durum. Tek bir kaynağa bağımlılık da zorlayıcıdır. Münasebetiyle, ülkenin bu güvenliği garanti altına alabilecek halde çeşitlendirilmiş ve farklı güzergahlar olması gerekir.” ifadelerini kullandı.

 MADENCİLİKTE İŞBİRLİĞİ HEDEFİ

İstanbul ziyaretinde, Güç ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar ile görüşme gerçekleştirdiklerini aktaran Mohamed, “Ele aldığımız mevzu, madencilik dalındaki mutabakatımızı nasıl daha da hızlandırabileceğimizdi. 2016’da madencilik alanında mutabakat zaptı imzalamıştık. Bu mutabakat zaptını gözden geçirmek ve nereden başlayabileceğimizi görmek istiyoruz. En azından mevcut bilgileri inceleyecek teknik komite oluşturmak istiyoruz. Elimizde tüm geçmiş datalar mevcut ve Türkiye, bu alandaki uzmanlığıyla bu bilgileri inceleyerek maden kaynaklarımızın havadan haritalamasını nasıl gerçekleştirebileceğimizi belirleyebilir.” değerlendirmesinde bulundu.

Mohamed, Somali’nin silika kumundan uranyuma kadar geniş maden kaynaklarına sahip olduğunu belirterek, “Ülkemizde yer altında çokça kaynak var. Bunları barışçıl, makul ve dostça bir halde çıkarmak ve geliştirmek istiyoruz.” dedi.

AFRİKA BOYNUZU’NDA ÇOK İSTİKAMETLİ ORTAKLIK

Türkiye ile Somali ortasındaki alakalar, 2011’den bu yana güvenlik, askeri eğitim, iktisat, sıhhat, eğitim ve altyapı üzere alanlarda çok boyutlu halde gelişimini sürdürürken, güç işbirliği bu stratejik paydaşlığın en dikkat alımlı başlıklarından biri haline geldi.

İki ülke ortasındaki hidrokarbon arama ve üretim mutabakatı kapsamında Oruç Reis Sismik Araştırma Gemisi’nin Somali açıklarında yürüttüğü sismik çalışmalardan elde edilen datalar doğrultusunda değerli güç potansiyeli tespit edildiği bildirildi.

Sismik çalışmaların akabinde nisanda birinci derin deniz sondaj kademesine geçilerek “Curad-1” kuyusunda faaliyetlere başlandı. İklim ve deniz şartlarının elverişli seyretmesi halinde operasyonun 6 ila 9 ay içinde tamamlanması planlanıyor. Çağrı Bey Ultra Derin Deniz Sondaj Gemisi ile yürütülen operasyon, Türkiye’nin Afrika Boynuzu’ndaki güç varlığını alanda güçlendiren yeni bir kademe olarak bedellendiriliyor.

Bu güç işbirliğini yeni bir hidrokarbon arama ve üretim muahedesiyle Somali kara alanlarına da taşıyan taraflar, varlıklı kaynaklara sahip ülkede madencilik alanında da iştirakler hedefliyor.