Bakan Bolat: Deprem Destek Kredisi esnaf ve sanatkarlarımız için can suyu oldu

Ticaret Bakanlığından edinilen bilgiye nazaran, 6 Şubat zelzelelerinin akabinde gerek depremzede vatandaşlar, gerekse bölgedeki esnaf, sanatkar ve ihracatçılar için çeşitli takviyeler hayata geçirildi. Bu kapsamda, kredi ve kefalet kooperatiflerinin kefaletiyle, sarsıntıda ziyan gören vilayetlerdeki esnaf ve sanatkara, 1 yıl geri ödemesiz, 5 yıl vadeli ve 250 bin liraya kadar limitli Zelzele Dayanak Kredisi sağlandı. Kredi doğrultusunda, 2023’te toplamda 6,7 milyar lira, 2024’te 18 milyar lira ve geçen yıl 29,6 milyar lira finansman bölgeye aktarıldı.

Bakanlığa bağlı Türkiye Esnaf ve Sanatkarlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri Birlikleri Merkez Birliği (TESKOMB) tarafından, esnaf ve sanatkarın kooperatiflere olan gecikmiş borçları yapılandırıldı. Bu doğrultuda borçların gecikme faizleri silinerek, anapara için taksitlendirme uygulandı. TESKOMB tarafından gerekli gereksinimlerin karşılanması için de toplam 200 milyon lira nakdi takviye uygulandı.

Bu süreçte sarsıntı bölgesindeki kooperatifler için de kıymetli takviyeler hayata geçirildi. Kooperatiflerin Desteklenmesi Programı (KOOP-DES) çerçevesinde, 2023 ve 2024 yıllarında bölgedeki kooperatifler ile üst kuruluşlarına toplamda 10,1 milyon lira hibe verildi.

e-Birliktelik kampanyasıyla 12 bin işletmeye 21 milyon destek

Bolat, Bakanlığa bağlı kredi ve kefalet kooperatiflerinin kefaletiyle sağlanan faiz indirimli kredilerin, esnaf ve sanatkarın en değerli finansman kaynağı olduğunu söyledi. 2002-2025 periyodunda, kullandırım ile sağlanan dayanak meblağının, 740 milyar lirayı bulduğunu aktaran Bolat, “Deprem felaketi nedeniyle, kullandırım kıstaslarında ek kolaylıklar sağlanarak, uygulamaya alınan faiz indirimli Zelzele Takviye Kredisi, ilgili devirde esnaf ve sanatkarlarımız için can suyu olmuş, ticaret erbabımızın nakit akışlarının korunmasında kıymetli bir işlev üstlenmiştir. Devletimizin, esnaf ve sanatkarlarımızın, kooperatiflerimizin ve meslek kuruluşlarımızın bugüne kadar olduğu üzere kelam konusu periyotta uyum halinde tüm zorlukların üstesinden gelme kabiliyeti bir sefer daha gözler önüne serilmiştir.” diye konuştu.

Sarsıntının akabinde, Bakanlık uyumunda vatandaşların temel gereksinimlere erişiminin kolaylaştırılması, bölgedeki ticari faaliyetlerin desteklenmesi maksadıyla, gönüllülük aslına dayalı “Deprem Yardımlaşma Seferberliği” düzenlendiğini hatırlatan Bolat, e- ticaret pazar yerleri, satıcılar, kargo ve lojistik işletmelerinin katıldığı seferberlikle, depremzede vatandaşlara ulaştırılmak üzere öncelikli gereksinim eserlerinin satışa sunulduğunu anımsattı. Bu satışlardan rastgele bir komite alınmadığını ve eserlerin indirimli fiyatlarla temin edildiğinin altını çizen Bolat, 23 Ağustos 2023’te tamamlanan çalışmayla, toplam 4 milyon 718 bin 201 eser satışının gerçekleştirildiğini, eserlerin toplam bedelinin ise 397 milyon lirayı aştığını aktardı.

Bolat, sarsıntıdan etkilenen vilayetlerde, ticaretin canlandırılması maksadıyla “Elektronik Ticaretle Birlikte Çok Daha Güzele (e-Birliktelik) Kampanyası” başlatıldığına da değinerek, kampanya kapsamında, daha evvel e-ticaret faaliyeti bulunmayan esnaf ve tacirlere yönelik düşük ya da kurulsuz satış imkanından e-ticaret eğitimlerine kadar çeşitli uygulamaların hayata geçirildiğini, kampanyaya yaklaşık 12 bin işletmenin katıldığını, toplamda 21 milyon lira dayanak sağlandığını kaydetti.

“Bölgede ekonomik hayata dönüş tekrar güç kazandı”

İhracatta rekabet gücünün artırılması için ihracatçı firmalara sağlanan takviyeler hakkında da bilgi veren Bolat, bu dayanakların vilayet, kent yahut kesim ayrımı gözetilmeksizin, milletlerarası pazarlarda rekabet edebilirlik, kurumsal gelişim ve sürdürülebilirlik maksatları doğrultusunda tasarlandığını anlattı.

Bolat, Türk Eximbank, İhracatı Geliştirme AŞ (İGE), Türk Ticaret Bankası ve öteki paydaşların oluşturduğu işbirliğiyle, ihracatçılara yönelik kapsamlı bir finansal yapı kurulduğuna işaret ederek, zelzele vilayetlerinde 2023’te 1569 firmanın toplam 737,2 milyon liralık, 2024’te 1851 firmanın 1,7 milyar liralık ve geçen yıl 1881 firmanın 2,1 milyar liralık dayanaktan faydalandığına dikkati çekti.

Bakanlıkça düzenlenen dış ticaret bilgilendirme seminerlerinde, harikulâde şartlarına karşın zelzele vilayetlerinden çok sayıda iştirakçinin olduğunu lisana getiren Bolat, “Bu, zelzele sonrası devirde, bölgede ekonomik hayata dönüşün ve dış ticarete yönelik ilginin istikrarlı biçimde yine güç kazandığını ortaya koymaktadır. Bakanlığımız tarafından yürütülen bilgilendirme ve kapasite geliştirme faaliyetleriyle, sarsıntı bölgesinde üretim, ihracat ve global pazarlara entegrasyon süreci destekleniyor. Bölgesel kalkınma ve ihracat odaklı büyüme, güçlü Türkiye gayesi doğrultusunda kararlılıkla sürdürülüyor.” tabirini kullandı.

“Deprem bölgesinde e-ticaret alanında nitelikli insan kaynağı oluşturulacak”

Bolat, bu yıl prestijiyle ise zelzele bölgesinde ticaretin kalıcı ve sürdürülebilir biçimde yine hızlanması için Bakanlık uyumunda, “Yanındayız Projesi”nin hayata geçirildiğinden bahsetti. Projeyle zelzeleden etkilenen Adıyaman, Hatay, Kahramanmaraş ve Malatya’da, e-ticarete birinci kere başlayacak teşebbüsçüler ve işletmelere yönelik eğitim ve uygulama dayanaklarını sağlandığını belirten Bolat, “Eğitimleri muvaffakiyetle tamamlayan iştirakçilerin, kendi e-ticaret faaliyetlerini başlatmaları yahut bu alanda faaliyet gösterecek işletmeler tarafından istihdam edilmeleri halinde, ilgili e-ticaret pazar yerinde makul bir mühlet ve eşik dahilinde kurul alınmaması tarafında takviye veriliyor. Projeyle, zelzele bölgesinde e-ticaret alanında nitelikli insan kaynağı oluşturulması, mahallî işletmelerin dijital ticarete iştirakinin artırılması ve bölgesel ticari faaliyetlerin uzun vadede sürdürülebilir yapıya kavuşturulması hedefleniyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın muştuları doğrultusunda, kredilere ait kıymetli kolaylıkların da uygulamaya alındığını söz eden Bolat, 2023’te işletme kredisi için uygulanan üst limitin 650 bin liraya, 2024’te ise 750 bin liraya yükseltildiğini hatırlattı. Bu limitin geçen yıl 1 milyon liraya çıkarıldığının altını çizen Bolat, yatırım kredisi üst limitinin ise 2,5 milyon lira olduğunu bildirdi.

Bolat, esnafa daha fazla çeşitlendirilmiş ve yüksek limitler dahilinde takviyeler sunulması için çalışmaların süreceğinin altını çizerek, KOOP-DES kapsamında bu yıl da kooperatiflere yönelik makine ve ekipman alımı ile nitelikli işçi istihdamı takviyelerine, bütçe imkanlarınca devam edileceğini kaydetti.