Milletlerarası öğrencilerin Türkiye tablosu: Akademi mutlu, meslek umutsuz!

551 milletlerarası öğrenciyle gerçekleştirilen saha çalışmasının sonuçları, Türkiye’nin yükseköğretimde global çekim merkezi olma amacının kıymetli fırsatlar kadar önemli riskler de barındırdığını gösterdi. Araştırmaya nazaran öğrenciler üniversitelerin akademik yapısından genel olarak şad olsa da yerleşke dışındaki hayat şartları bu memnuniyeti büyük ölçüde gölgeliyor.

Türkiye birinci 10 amaç arasında

Rapora nazaran Türkiye, dünyada en çok memleketler arası öğrenciye mesken sahipliği yapan 8’inci ülke pozisyonunda bulunuyor. Toplam 337 bin 119 milletlerarası öğrencinin Türkiye’yi tercih etmesinde en tesirli neden yüzde 50,5 ile dini yakınlık olurken, yüzde 46,6 ile eğitim kalitesi ikinci sırada yer aldı. Kültürel yakınlık ve burs imkanları da tercih nedenleri ortasında öne çıktı.

Akademik memnuniyet orta seviyede

Uluslararası öğrencilerin üniversitelere yönelik genel memnuniyet puanı 5 üzerinden 3,26 olarak ölçüldü. Kütüphane imkanları 3,71 puanla en yüksek memnuniyet alanı olurken, yerleşke imkanları 3,53 puan aldı. Buna karşılık staj ve meslek imkanları 2,8 puanla en düşük memnuniyet seviyesi olarak kayıtlara geçti.

Barınma ve ayrımcılık öne çıkan sorunlar

Araştırmada öğrencilerin karşılaştığı en büyük sıkıntılar barınma (2,95), ayrımcılık (2,83) ve ikamet müsaadesi süreçleri (2,75) olarak sıralandı. Her 10 öğrenciden 6’sı Türkiye’de ayrımcılığa maruz kaldığını belirtirken, Orta Doğu kökenli öğrenciler bu durumu en ağır hisseden küme olarak öne çıktı.

Bu olumsuz tecrübelerin, öğrencilerin yarısından fazlasının Türkiye’de kalmak yerine Avrupa yahut Amerika üzere üçüncü ülkelere yönelmesine neden olduğu tespit edildi.

Geri dönmeyi düşünenlerin oranı yüksek

Rapora nazaran memleketler arası öğrencilerin yüzde 61,5’i eğitimlerini yarıda bırakıp ülkelerine dönmeyi düşündükleri anlar yaşadı. Bu eğilimi tetikleyen en önemli faktörler ayrımcılık, barınma problemleri ve ekonomik yetersizlikler olarak belirlendi.

Uzmanlardan tahlil önerileri

Raporun sonuç kısmında uzmanlar, ikamet müsaadesi süreçlerinin dijitalleştirilmesi, üniversitelerde ayrımcılıkla uğraş ünitelerinin kurulması ve öğrencilere “yabancı” yerine “misafir” odaklı bir yaklaşım benimsenmesi gerektiğini vurguladı. Türkiye’nin yükseköğretimde dünyanın birinci 10 destinasyonu ortasında yer alma amacının sürdürülebilirliğinin, memleketler arası öğrencilerin yaşadığı barınma ve ahenk meselelerinin tahliline bağlı olduğu söz edildi.

MAHMUT ÖZAY