Maliye’den ‘yüksek faiz’ açıklaması: Sebebi 10 yıllık maliyet artışları farkı
Hazine ve Maliye Bakanlığı, Ocak ayındaki yüksek faiz ödemelerinin borçlanma maliyetlerindeki ani artıştan kaynaklanmadığını bildirdi. Ödemelerin %53’ünün 10 yıl evvel ihraç edilen TÜFE’ye endeksli senetlerin vade sonu enflasyon farkı olduğunu belirten Bakanlık, bu durumun geçmiş enflasyon dinamiklerinin bütçeye teknik bir yansıması olduğunu vurguladı.
Bakanlıktan yapılan basın açıklamasında, son periyotta kamuoyunda ocak ayı faiz ödemelerine yönelik yapılan değerlendirmeler üzerine açıklama yapılmasına gereksinim duyulduğu belirtildi.
Açıklamada, ocak ayında gerçekleşen yüksek dengeli faiz ödemesinin art planına ait şu bilgilere yer verildi;
Ocak ayında yapılan faiz ödemesinin yüzde 53’ü, 10 yıl evvel birinci ihracı yapılan TÜFE’ye endeksli Devlet İç Borçlanma Senetlerinin (DİBS) vadesinde ödenen enflasyon farkından oluşmaktadır. Bu senetlerin özelliği kupon oranlarının düşük olması, fakat yıllar içinde gerçekleşen enflasyon oranının anaparaya eklenmesidir. Biriken enflasyon farkı vade tarihinde toplu olarak ödenmektedir. Hasebiyle bu durum, mevcut periyottaki faiz oranlarında ani bir yükselişe değil, geçmiş enflasyon dinamiklerinin bütçeye yansımasına işaret etmektedir.
“Faiz yükünde kalıcı bir bozulma yok”
Dezenflasyon sürecinin kazanımlarıyla birlikte faiz ödemelerinin daha öngörülebilir düzeylere döneceği vurgulanan açıklamada, faiz yüküne ait temel göstergeler paylaşıldı. Bilgiler, faiz harcamalarının makroekonomik istikrarlar içindeki hissesinin gerilediğini ortaya koydu;
Faiz masraflarının ulusal gelire oranı: 2002-2025 ortalaması yüzde 4,4 iken, bu oranın 2026 yılında yüzde 3,5’e, Orta Vadeli Program (OVP) sonunda ise yüzde 3,3’e düşmesi öngörülüyor.
Vergi gelirlerine oranı: 2002-2025 periyodunda ortalama yüzde 25,9 olan bu oranın, 2026’da yüzde 19,9’a, OVP sonunda yüzde 18,3’e gerilemesi bekleniyor.
Merkezi idare harcamalarına oranı: Geçmiş devir ortalaması yüzde 17,7 olan oranın, 2026’da yüzde 14,5’e, program sonunda ise yüzde 13,9’a inmesi hedefleniyor.
TÜFE’ye endeksli senet ihracına 2024’te son verildi
Bakanlık, kamu borçlanma stratejisinin ihtiyatlı ve sürdürülebilir bir çerçevede yürütüldüğünü hatırlatarak, risk idaresi kapsamında alınan tedbiri de paylaştı. Açıklamada, “10 yıl vadeli TÜFE’ye endeksli tahvil ihraçları kademeli olarak azaltılmış ve 2024 yılından itibaren kelam konusu senetlerin ihracına son verilmiştir” sözü kullanıldı.
Açıklamada ayrıyeten, ocak ayındaki tablonun “geçici ve teknik bir yansıma” olduğu, kamu maliyesindeki disiplinli duruşun sürdürüleceği kaydedildi.