İran saldırısı sonrası Avrupa’daki gaz fiyatları iki katına çıktı

Dünyadaki LNG ihracatının yaklaşık yüzde 20’sinin yapıldığı Hürmüz Boğazı’nda, ticari gemi trafiği durdu.

Saldırılar sonrası global güç tedariki için stratejik kıymetteki Hürmüz Boğazı’nın kapanması ve Katar Güç’e (Qatar Energy) ilişkin sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) tesisinde üretimin durması sonrası Avrupa gaz fiyatlarındaki artış yüzde 100’ü aştı.

En büyük LNG ihracatçılarından Katar’ın neredeyse tüm LNG ihracatı, Boğaz’dan geçerek memleketler arası piyasalara ulaşıyordu.

İran’dan fırlatılan insansız hava araçlarından (İHA) birinin Katar’ın Ras Laffan Sanayi Kenti’ndeki Katar Güç’e ilişkin LNG üretim tesisini maksat almasının akabinde şirket, dün buradaki LNG üretimini durdurdu.

SEVKİYAT VE ÜRETİM SORUNU AVRUPA’YA YANSIYACAK

Boğaz’dan LNG sevkiyatının yapılamaması ve global LNG üretimi için kritik ehemmiyeti bulunan Katar’daki tesisteki üretimin durması, Avrupa gaz fiyatlarındaki ralliyi hızlandırdı.

31,95 EURODAN 65,5 EUROYA ÇIKTI

Avrupa’da derinliği en fazla olan Hollanda merkezli sanal doğalgaz ticaret noktası TTF’de, nisan vadeli kontratlarda megavatsaat başı gaz fiyatı TSİ 14.20 prestijiyle 65,5 euroya yükseldi.

Fiyatlar, ABD ve İsrail’in İran’a atakları öncesinde 27 Şubat’ta megavatsaat başı 31,95 eurodan kapanmıştı.

Böylece, Avrupa’da gaz fiyatları ataklar öncesine nazaran yüzde 100’ü aştı. Fiyatlardaki artış bugün dünkü kapanışa nazaran yüzde 47’yi buldu.

ULUSLARARASI PİYASALARDA REKABET KIZIŞABİLİR

Küresel LNG ihracat kapasitesinin yaklaşık yüzde 20’si Katar’da bulunuyor.

Katar’daki Ras Laffan ile Mesaieed tesislerinin eş vakitli olarak kapatılması, 2022’de başlayan Rusya-Ukrayna Savaşı’ndan bu yana doğalgaz piyasasında görülen en büyük arz şoklarından biri manasına geliyor.

QatarEnergy’nin LNG tedarikinde zorlayan sebep ilan etmesi, uzun vadeli kontratlara bağlı alıcılar için meçhullüğü artırırken alıcıların spot piyasaya yönelmek zorunda kalma ihtimali artıyor.

Doğalgaz ve petrol ihracatı için kritik bir rota olan Hürmüz Boğazı’ndan gemi trafiğinin durması da Avrupa ve Asya ortasında ABD ve Avustralya’dan gelen alternatif LNG’ye yönelik rekabeti artırırken bu durum fiyatları üst çekiyor.

AVRUPA’DAKİ GAZ DEPOLARI YÜZDE 30 DOLU

Rusya’dan alımı durdurma kararı almış olan Avrupa da şiddetli bir süreç yaşıyor. AB ülkelerinin doğalgaz depolarındaki doluluk oranı, geçen yılın birebir periyoduna kıyasla daha düşük bir düzey olan yüzde 30’da seyrediyor.

AB’ye üye ülkelerin temsilcilerini bir ortaya getiren, doğalgaz depolamasını ve arz güvenliğini izleyen, kriz devirlerinde ise müdahale tedbirlerini koordine eden Doğalgaz Uyum Kümesi, Orta Doğu’daki çatışmaların tesirlerini pahalandırmak üzere 4 Mart’ta toplanacak.