Personel ve emekli haklarında 24 yılda 24 devrim!

Türkiye’de çalışma hayatında kronikleşmiş birçok sorun, 24 yıllık AK Parti Hükümetleri devirde bir bir tahlile kavuşturuldu.

Yarın 1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü’nü kutlayacak milyonlarca çalışan ve emekli için yüzlerce yasal düzenleme ve kararlar hayata geçirildi. Bunlardan kimileri ise ihtilal niteliğindeydi. İşte son 24 yılda yapılan 24 ihtilal niteliğindeki düzenleme…

1-BİR MAYIS RESMİ BAYRAM OLDU

2009 yılında çıkartılan bir yasa ile 1 Mayıs resmi tatil ilan edildi. Böylelikle personeller, Emek ve Dayanışma Günü’nü bir bayram havasında kutlamaya başladı.

2-SENDİKALAŞMANIN ÖNÜ AÇILDI

Başta 2012 yılında çıkarılan 6356 sayılı Kanun olmak üzere birçok düzenleme ile sendikalaşmanın önündeki mahzurlar kaldırıldı, örgütlü çalışmanın yolu açıldı. Sendikalı çalışan sayısı her yıl daha da arttı.

3-EYT İLE YAŞSIZ EMEKLİLİK GELDİ

8 Eylül 1999 öncesinde sigortalı olan 5 milyona yakın vatandaşa yaş kuralı olmadan emeklilik hakkı getirildi. Yıllarca sürüncemede kalan sorun çözüldü. SGK gece gündüz çalışarak EYT’lilerin süreçlerini bir ayda tamamladı. Primini tamamlayan emekli olmaya devam ediyor.

4-KONUT EDİNDİRME YARDIMI (KEY) ÖDENDİ

Yıllarca çalışanların maaşından kesilen Konut Edindirme Yardımı (KEY) paraları tek tek hesaplanarak güncellenip hak sahiplerine ödendi.

5-GENEL SIHHAT SİGORTASI BAŞLADI

Türkiye’de yaşayanları sıhhat şemsiyesi altına alan bu uygulama ile çalışan çalışmayan herkes sıhhat hizmetlerine ulaşma hakkına sahip oldu. Bugün herkes tedavisini yaptırırken, birebir formda eczanelerden de rahatça ilaçlarını alabiliyor.

6-İŞSİZLİK ÖDENEĞİ

İşsizlik fonu devreye sokularak, işsiz kalanlara 10 aya kadar maaş uygulaması başlatıldı. İŞKUR yalnızca maaş ödemekle kalmayıp istihdam sağlamada da büyük rol üstlendi.

7-UZAKTAN VE ESNEK ÇALIŞMA

Pandemi ile hayatımıza giren uzaktan ve esnek çalışma modelleri yasal düzenleme ile garanti altına alındı. Uzaktan çalışanlar ile işlerine gelenlerin hakları eşitlendi. Bu mevzuda yeni düzenlemeler de hazırlanıyor.

8-SÖZLEŞMELİLERE VE 4C’LİLERE KADRO

2011 ve 2013 yıllarındaki üzere 2022’de de kontratlı işçinin takıma geçişi sağlandı. Kamuda 4C diye bir takım kalmadı. Özelleştirmeden gelen işçi kamu takımlarına alındı. Süreksiz emekçiler için çalışma mühleti 12 aya yükseltildi.

9-BAYRAM İKRAMİYESİ VE PROMOSYON

Milyonlarca emekliye dini bayramlarda yılda iki sefer ikramiye ödemesi uygulaması başlatıldı. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, Kurban Bayramı ikramiyelerinin 4 bin TL olarak bayram öncesi yatırılacağını söyledi.

10-EMEKLİYE TABAN MAAŞ UYGULAMASI

Milyonlarca emekli için taban maaş getirildi. Maaşı çok düşük olan emekliler daha yüksek ödemeye kavuştu. Farklar Hazine’den karşılanmaya devam ediyor. Bu yıl en düşük maaş 20 bin TL oldu. Emekliler için refah hissesi artışları uygulandı.

11-ÜNİVERSİTELİ GENÇLERE İŞ FIRSATI

Üniversiteli öğrenciler için işbaşı eğitimleri, part-time çalışma imkanları ve maaş fırsatları getirildi. 3 yılda 3 milyon gence iş imkanı getirecek uygulamalar başlatıldı.

12-VERGİSİZ TABAN ÜCRET

Ocak 2022 itibariyle ihtilal niteliğinde bir karar ile taban fiyattaki gelir ve damga vergisi kaldırıldı. Bununla birlikte daha fazla fiyat alanların maaşlarındaki minimum fiyat kadar kısım da vergiden muaf tutuldu.

13-5 MİLYON EMEKLİYE İNTİBAK

31 Aralık 1999 öncesinde emekli olmuş 5 milyondan fazla vatandaşın maaşları tekrar hesaplandı. Emeklilere farklar yatırıldı, maaşlar ortasındaki dengesizlik giderildi.

14-ANNELERE ÜÇ ÇOCUK BORÇLANMA İMKANI

Bağ-Kur’lu annelere doğum borçlanması hakkı getirilirken, çocuk sayısı da üçe çıkartıldı. Bugün bu karar sayesinde yüzbinlerce anne emeklilik imkanına kavuşuyor.

15-ÜCRETSİZ MÜSAADE İÇİN NAKİT ÖDEME İMKANI

Kısa çalışma ödeneği uzatıldı, yalnızca beyan ile ödendi. Ayrıyeten fiyatsız müsaade için de nakdi ödeme imkanı sağlandı.

16-ESNAFIN MAAŞINDAKİ KESİNTİ KALKTI

Emekli olduktan sonra çalışmaya devam eden Bağ-Kur’lu esnafın emekli maaşındaki kesinti kaldırıldı. Emekli maaşları eksiksiz ödenmeye başladı.

17-MEMUR EMEKLİLERİNİN 30 YIL ÜZERİ HİZMETLERİ İKRAMİYEYE YANSITILDI

Emekli memurlar ikramiyelerini alırken 30 yıl üzeri hizmetleri paralara yansımıyordu. Bu haksızlık giderildi ve ortadaki farklar güncellenerek ödendi.

18-TAŞERONA DEVLETTE TAKIM VERİLDİ

19-ANNELERE YARI VAKİTLİ ÇALIŞMA İMKANI

Doğumdan sonra ücretli-ücretsiz müsaade hakları bulunan annelere isterlerse çocuk sayısına nazaran 6 aya kadar yarı vakitli çalışma imkanı getirildi. Bu sırada maaşını da tam alması sağlandı. Kelam konusu imkan memur anneler için de getirildi.

20 ARABULUCULUK SİSTEMİ DEVREDE

İş davaları arabuluculuk sistemi ile bir ayda tahlile kavuştu. Tazminat, işe geri dönüş üzere davalar arabulucuda çözülüyor.

21-3600 EK GÖSTERGE ARTIŞI

Milyonlarca memuru ilgilendiren ihtilal niteliğindeki karar ile ek gösterge konusunda yapılan haksızlıklar giderildi. Yalnızca 4 meslek için öngörülen artış tüm memurları kapsadı ve her unvandaki memurun ek göstergesi artırıldı.

22 -İŞ SIHHATİ VE GÜVENLİĞİ YASASI

Yapılan düzenleme ile çalışma ortamları çağdaş maddelerle tekrar düzenlendi. İşyerlerinde tabip ve iş güvenliği uzmanları bulundurma zaruriliği getirildi. İş yerleri tehlikeli ve az tehlikeli sınıflara ayrıldı, çalışanların sıhhati ön plana alındı.

23-ANALIK VE BABALIK MÜSAADELERİ UZATILDI

Annelerin 16 haftalık doğum müsaadeleri uzatıldı. Doğumdan evvel 8 hafta olan müsaade doğumdan sonra 16 haftaya çıkartıldı. Anneler böylelikle 24 hafta müsaadeye kavuştu. Babaların müsaadeleri ise 10 güne yükseltildi.

24-DOĞUM YARDIMLARI ARTTI, AYLIK OLDU

Çalışsın çalışmasın tüm annelere ödenen doğum paraları birinci doğumda 5 bin TL’ye, ikinci doğumda 60 ay aylık 1.500 TL’ye ve sonraki doğumlarda 60 ay aylık 5 bin TL’ye çıkartıldı.

FARUK ERDEM