Fahiş site aidatlarına yönelik düzenlemeleri de içeren teklif Genel Şurada

Teklifin tümü üzerinde kelam alan Yeni Yol Partisi Küme Lideri Mehmet Emin Ekmen, Etraf, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının her gün yeni proje açıkladığını, fakat bu projelerin tamamlanıp tamamlanmadığının belirli olmadığını söyledi.

Projelere ait yazılı soru önergelerine karşılık verilmediğini lisana getiren Ekmen, 2023’ün Nisan ayında açıklanan kentsel dönüşümdeki “Yarısı Bizden” projesinin başlamadığını öne sürdü.

Ekmen, dar gelirli vatandaşların “ev sahibi olma” hayalinin gerçekleştirilemediğini savundu.

Yeni Yol Partisi Bursa Milletvekili Mehmet Atmaca, “torba kanun teklifi” uygulamasına son verilmesi gerektiğini söyledi.

Kanun teklifindeki düzenlemelerin 14 farklı kanunla alakalı olduğunu aktaran Atmaca, teklifle “deprem” gerekçesiyle düzenlemelere gidildiğini aktardı.

Deprem ve mevcut yapı stokunun güzelleştirilmesi konusunun teknik bir bahis olduğunu, siyasi olmadığının altını çizen Atmaca, teklif hazırlanırken bu hususta akademisyenlerin fikrinin alınmadığını öne sürdü.

İYİ Parti Trabzon Milletvekili Yavuz Aydın, teklifteki kat mülkiyetine ait düzenlemeleri desteklediklerini lakin uygulamadaki tereddütlerin ortadan kaldırılması gerektiğini vurgulandı.

Apartman ve site idarelerindeki uyuşmazlıkların meçhullükten meydana geldiğini aktaran Aydın, ihtilafların azaltılmasına ait düzenlemelere gidilmesini istedi.

Aydın, son yıllarda yaşanan yangınların kontrollerin kağıt üzerinde kaldığını gösterdiğini, bu nedenle yalnızca kural koymanın kâfi olmadığını, o kuralları uygulayacak kurumların da hazır hale getirilmesi gerektiğini kaydetti.

Deprem bölgesindeki hak sahiplerine verilen hibe ve kredilerin haczedilememesine ait düzenlemenin yerinde olduğuna işaret eden Aydın, teklifin kimi unsurlarını kabul etmediklerini belirtti.

Aydın, “sosyal konut alanı” ilan edilerek çabuk kamulaştırmanın kapsamının genişletilmemesi gerektiğini vurgulandı.

Sosyal konut gerekçesiyle vatandaşların tapulu mallarının ivedi kamulaştırılamayacağını lisana getiren Aydın, “Sosyal konuta karşı değiliz. Toplumsal konut, bazen işin mazereti olmaktadır. Belediyelerin ve bağlı kuruluşların şirket edinmesi, ortak olması Cumhurbaşkanı’nın yetkisine bağlanmaktadır. Lokal idareler hizmet için mi vardır, Ankara’dan onay beklemek için mi vardır? Belediye her adımında Ankara’dan onay bekleyecekse mahallî yönetimin hizmeti zayıflar.” diye konuştu.

– “Her samimi adım desteklenecektir”

MHP Elazığ Milletvekili Semih Işıkver, teklifi desteklediklerini belirtti.

Teklifin inançlı hayat alanlarının oluşturulması bakımından kritik bir ıslahat paketi olduğuna işaret eden Işıkver, Türkiye’nin zelzele ülkeleri ortasında yer aldığını kaydetti.

İnsan hayatını merkeze almayan kalkınma modelinin yasal kabul edilemeyeceğinin altını çizen Işıkver, teklifle yapı stokunun güçlendirileceğini, kaçak yapılaşmanın önüne geçmek için yaptırımların gündeme geleceğini aktardı.

Işıkver, site aidatlarındaki artışlarda keyfiliğin önüne geçilmesi için de düzenlemeler yapılacağını anlatarak, şöyle devam etti:

“MHP, devletin vatandaşa yük değil, inanç kapısı olduğuna inanmaktadır. Partimiz, mülkiyet hakkının korunmasını, inançlı kent etraflarını siyasetinin temel başlıklarından biri olarak görmektedir. Vatandaşımızın hayatını kolaylaştıran, güvenliği artıran, kentleri ayağa kaldıran her samimi adım MHP tarafından desteklenecektir. Sarsıntı sadece binalar yıkmamaktadır, hayat planlarımızı ve toplumsal hafızayı da derinden sarsmaktadır. Kanun teklifi yalnızca bugünü değil, afet sonrası Türkiye’nin yarınlarını da ilgilendiren kritik bir adımdır.”

DEM Parti Siirt Milletvekili Sabahat Erdoğan Sarıtaş, kanun teklifinin, emekten, haktan ve demokrasiden bağımsız ele alınamayacağını lisana getirdi.

Belediyelerin, hayatın her aldakikalar içinde belirleyici rol üstlendiğini tabir eden Sarıtaş, kimi belediyelere yapılan görevlendirmeleri eleştirdi.

Teklifin afet güvenliğini öncelemediğini öne süren Sarıtaş, teklifteki Toplu Konut Yönetimi (TOKİ) Başkanlığına yönelik istisnaların vergi adaletini zedeleyeceğini savundu.

Teklifle, etraf kontrol yetkisinin özel kuruluşlara devredileceğini ileri süren Sarıtaş, bu düzenlemeyi kabul etmediklerini belirtti.

Acele kamulaştırmanın planlı projelerin standart aracı haline getirileceğini öne süren Sarıtaş, bu düzenlemenin afet bölgeleriyle sonlandırılması gerektiğini kaydetti.

DEM Parti Mardin Milletvekili George Aslan da belediyelerin lokal gereksinimlere nazaran şirket kurmasının Cumhurbaşkanı’nın onayına bağlanmasının karar almayı kısıtlayacağını tez etti.

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’yle mahallî idarelerin hareket alanının daraltıldığını söyleyen Aslan, kimi belediyelere yapılan görevlendirmelerin “irade gaspı” olduğunu öne sürdü.

– “Teklif, temel kanun yapma biçimlerine aykırıdır”

Teklifin tümü üzerinde konuşan CHP Antalya Milletvekili Sururi Çorabatır, teklifin 14 kanunda değişiklikler içerdiğini, farklı alanların bir “torba teklif” içerisine alındığını, bu yaklaşımın yasama kalitesini düşürdüğünü söyledi.

Kanun teklifiyle ilgili tesir tahlillerinin yapılmadığını öne süren Çorabatır, Meclis’in onaylayan bir yapıya dönüştürüldüğünü savundu.

Çorabatır, teklifle ilgili tesirli kıymetlendirme yapılmadığını, teklifteki hususların münasebetlerinin açıklayıcı olmadığını argüman etti.

Çorabatır, “Teklif, temel kanun yapma biçimlerine karşıttır. Kimi hususlar Anayasa’ya karşıtlık taşımaktadır, kimi hususlar de Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararının gereğini yerine getirememektedir.” değerlendirmesinde bulundu.

Şahsı ismine kelam alan CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış, kanun teklifinin sadece teknik bir düzenleme olmadığını, mülkiyet hakkından lokal idare özerkliğine, etraf kontrolünden toplumsal konut siyasetlerine kadar çok geniş bir alanda önemli sonuçlar doğuracak bir metin olduğunu savunarak, “Belediyeleri zayıflatarak kentleri güçlendiremezsiniz, yereli merkezi bağlayarak hizmetleri hızlandıramazsınız.” dedi.

– “Suistimallerin önüne geçilmek istenmektedir”

Şahsı ismine kelam alan, teklifin birinci imza sahiplerinden AK Parti Hatay Milletvekili Adem Yeşildal ise kanun teklifinin, toplumun birçok bölümünün beklentilerini karşılayacak, geniş kitlelerinin meselelerini çözecek kritik düzenlemeler içerdiğini vurguladı.

“Özellikle kalabalık ve toplu hayatın olduğu sitelerde adeta kira bedelleri ile yarışan fahiş aidat sıkıntısına tahlil üretilecek.” tabirini kullanan Yeşildal, kelamlarını şöyle sürdürdü:

“Düzenleme ile site yöneticilerinin aidat belirleme, avans belirleyip toplama ve idare planı oluşturma üzere yetkileri kat malikleri genel şurasına onaylatma mecburiliği getirerek suistimallerin önüne geçilmek istenmektedir. Site idaresi tarafından belirlenen avans ölçüsü belli adaplara nazaran itiraz halinde kat malikleri genel konseyinin onayına getirilirken bu düzenlemeyle kat malikleri kurulu asli öge haline getirilmiş ve kat malikleri konseyinin onayı olmaksızın aidat belirleme, avans belirleme ve toplama kelam konusu olmayacaktır. Malik sayısının fazla olduğu toplu yapılarda idare planlarının değiştirilmesinde farklı zorluklarla karşı karşıya kalınmıştır. Buradaki mevzuatta 5’te 4 olan çoğunluğun da 3’te 2 olarak değiştirilmesini önermekteyiz.”

Yeşildal, teklifle gayrimenkul değerleme kuruluşlarının elinde bulunan değerleme raporlarını elektronik ortamda Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğüne sunmalarının mecburî hale getirileceğini belirtti.

Kamu kurum ve kuruluşlarına ilişkin taşınmazlardan uygulamaya dahil edilecek alanlar ile özel mülkiyete tabi öbür bütün taşınmazlar için Etraf, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından sosyal konut alanlarında dönem ve ivedi kamulaştırma yapılabilmesine imkan tanındığına dikkati çeken Yeşildal, “Dikkatinize sunarım, yalnızca toplumsal konut projeleri ile ilgili Etraf, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına çabuk kamulaştırma yetkisi sunmaktayız.” dedi.

Teklifin tümü üzerindeki görüşmelerin tamamlanmasından sonra Meclis Başkanvekili Bekir Bozdağ, birleşime orta verdi. Ortanın akabinde komitenin yerini almaması üzerine Bozdağ, birleşimi, yarın saat 14.00’te toplanmak üzere kapattı.