AB’de iltica müracaatları için ‘güvenli ülke’ listesi oluşturulacak
Avrupa Parlamentosu (AP), iltica müracaatlarının daha süratli değerlendirilmesini amaçlayan ve “güvenli üçüncü ülke” uygulaması ile Avrupa Birliği (AB) çapında “güvenli menşe ülkeler listesi” oluşturulmasını öngören düzenlemeleri kabul etti.
AP’den yapılan açıklamaya nazaran, milletvekilleri Genel Heyette yapılan oylamada, AB genelinde geçerli olacak inançlı menşe ülkeler listesi oluşturulmasını onayladı.
Oylamada düzenleme 408 oyla kabul edilirken, 184 milletvekili karşı oy kullandı, 60 milletvekili çekimser kaldı.
Yeni liste kapsamında Bangladeş, Kolombiya, Mısır, Kosova, Hindistan, Fas ve Tunus vatandaşlarının iltica müracaatlarının daha süratli incelenmesi öngörülüyor.
Bu ülkelerden gelen müracaatlarda, kişinin geri gönderilmesi halinde zulüm ya da önemli ziyan riski bulunduğunu kanıtlama yükümlülüğü müracaat sahibine ilişkin olacak.
– Aday ülkeler de “güvenli menşe ülke”
Düzenleme ayrıyeten AB’ye aday ülkelerin de kural olarak “güvenli menşe ülke” sayılmasını öngörüyor.
Ancak silahlı çatışma, yüksek iltica kabul oranı yahut temel hakları etkileyen yaptırımlar üzere durumlarda bu kıymetlendirme askıya alınabilecek.
Milletvekilleri ayrıyeten, üye devletlerin muhakkak şartların sağlanması halinde iltica müracaatlarını “güvenli üçüncü ülke” kavramı kapsamında değerlendirebilmesine imkan tanıyan düzenlemeyi de onayladı.
Buna nazaran, müracaat sahibinin kelam konusu ülkeyle aile bağı, evvelki ikamet yahut kültürel-dilsel temas üzere ilgilerinin bulunması ya da AB’ye gelirken bu ülkeden geçmiş olması durumunda müracaatın bu ülkede incelenmesi mümkün olacak.
– Tenkitlerin hedefinde
Yeni düzenleme, AB göç siyaseti tartışmalarının tam merkezinde yer alıyor.
İnsan hakları örgütleri, “güvenli menşe ülke” ve “güvenli üçüncü ülke” uygulamalarının kişisel iltica müracaatlarının adil formda incelenmesini zorlaştırabileceğini ve muhafaza gereksinimi olan bireylerin geri gönderilme riskini artırabileceğini savunuyor.
Eleştiriler bilhassa listede yer alması planlanan birtakım ülkelerde insan hakları ve hukukun üstünlüğüne ait sıkıntıların devam ettiği tarafında ağırlaşıyor.
Düzenlemeyi destekleyenler ise yeni kuralların iltica sisteminin işleyişini hızlandırmayı ve üye devletler üzerindeki göç baskısını azaltmayı hedeflediğini belirtiyor.
Düzenlemelerin yürürlüğe girebilmesi için AB Kurulunun de resmi onayı gerekiyor.